Σε έναν κόσμο συνεχών αναταραχών, όπου οι επιχειρηματικές πρακτικές αναδιαμορφώνονται από την Τεχνητή Νοημοσύνη και τις γεωπολιτικές εξελίξεις, η έννοια της στρατηγικής χρειάζεται επανεξέταση.
Οι υπεύθυνοι χάραξης στρατηγικής αντιμετωπίζουν νέες προκλήσεις. Η ομάδα που καλείτε να την εφαρμόσει έχει περισσότερες επιλογές και προκλήσεις να αντιμετωπίσει από ότι κάθε άλλη φορά. Η κύρια δουλειά αυτών των ομάδων δεν θα είναι πλέον η βελτιστοποίηση των λειτουργιών, αλλά η κατανόηση της επιχείρησης και του πλοίου υπό συνθήκες αβεβαιότητας.
Σύμφωνα με το «The World Economic Forum», τα ζητήματα που αντιμετωπίζουν οι υπεύθυνοι χάραξης στρατηγικής δεν περιορίζονται στους ρόλους, αλλά εκτείνονται στις λειτουργίες. Η ηγεσία δεν αφορά πλέον τη λειτουργία εντός μιας επιχείρησης, αλλά τη λειτουργία πέρα από αυτήν. Αυτή η μετατόπιση δεν είναι κυκλική, αλλά καθοδηγείται από μόνιμες συνθήκες όπως: οι ταχύτεροι κύκλοι κεφαλαίου, στενότερη σύνδεση μεταξύ λειτουργιών και αποφάσεων που πρέπει να ληφθούν πριν την εμφάνιση αβεβαιότητας και οι νέοι κανονισμοί.
Καθώς η εξωτερική αστάθεια εντείνεται, οι έννοιες της ηγεσίας και της στρατηγικής θα πρέπει να επανεξεταστούν και σε ένα βαθμό να εξελιχθούν. Όσοι καταφέρουν να καταρρίψουν τα παλιά όρια και τις αντιλήψεις, να δημιουργήσουν νέες δεξιότητες και να σκεφτούν ευρύτερα, θα ηγηθούν των πιο ανθεκτικών και μελλοντικά έτοιμων ομάδων. Οι ναυτικοί του μέλλοντος θα πρέπει να συνεργάζονται και να μοιράζονται πληροφορίες για να επιλύουν τα προβλήματα που θα προκύπτουν στο μέλλον.
Η μετάβαση από τη λειτουργική εξουσία στη συλλογική νοημοσύνη, είναι η επόμενη μέρα.
Οι δεξιότητες που οδηγούσαν τους ναυτικούς στο σήμερα, δεν είναι οι ίδιες που θα τους οδηγήσουν στο μέλλον. Ενώ κάποτε οι ναυτικοί βασίζονταν σε εξειδικευμένες, λειτουργικά επικεντρωμένες γνώσεις, τώρα απαιτούν ευρύτερες γνώσεις που εκτείνονται σε ολόκληρο τον οργανισμό.
Ομοίως, η πορεία προς το μέλλον, ανεξάρτητα από την οποιαδήποτε βαθμίδα, θα απαιτεί δύο δεξιότητες: την περιέργεια και την κατανόηση της απόδοσης.
Σε μια εποχή άφθονων δεδομένων αλλά εύθραυστων προβλέψεων, η περιέργεια γίνεται ανταγωνιστικό πλεονέκτημα. Επιτρέπει την καλύτερη κατανομή του κεφαλαίου, την κατανόηση του κινδύνου. Για τους ναυτικούς, η περιέργεια δεν είναι αλλαγή νοοτροπίας. Είναι ένα στρατηγικό πλεονέκτημα!
Η λύση μπορεί να είναι απλή: η περιέργεια.
Όταν οι ναυτικοί μετατρέπουν το άγχος τους για ένα θέμα σε περιέργεια για αυτό το θέμα, αναδιαμορφώνουν τον τρόπο σκέψης τους. Η μετατόπιση από το άγχος στην περιέργεια μπορεί να δημιουργήσει εποικοδομητικές συζητήσεις και χρήσιμα συμπεράσματα για ολόκληρη την ομάδα.
Η δεύτερη δεξιότητα που χρειάζονται οι σύγχρονοι ναυτικοί είναι η κατανόηση της απόδοσης των ναυτιλιακών επιχειρήσεων και της αγοράς. Στο παρελθόν, γινόταν αναφορές για την απόδοση των προηγούμενων με ένα τυπικά πολύ συγκεκριμένο τρόπο. Οι συζητήσεις σχετικά με το τι σημαίνει επιτυχία και τι θα πρέπει να μετρούν, αντικαθιστούν τις παλιές αναφορές και οι συζητήσεις θα επικεντρώνονται για το μέλλον του οργανισμού, δημιουργώντας νέα ερωτήματα όπως τα παρακάτω:
• Σε ποιο βαθμό λειτουργούμε λειτουργικά;
• Πώς θα βελτιώνουμε τους δείκτες ESG από το πλοίο;
• Ποιες είναι οι δυναμικές της αγοράς που αλλάζουν ριζικά την επιχειρηματική απόδοση μιας ναυτιλιακής εταιρείας;
• Ποιες δεξιότητες χρειαζόμαστε για να καθοδηγήσουμε τις μελλοντικές γενιές ναυτικών;
• Πώς δημιουργούμε κουλτούρα για την προστασία του περιβάλλοντος;
Οι Πλοίαρχοι – ηγέτες του μέλλοντος χτίζονται τώρα. Οι υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής θα πρέπει να σκεφτούν ευρύτερα, μακροπρόθεσμα για το πώς θα μοιάζουν οι Πλοίαρχοι του μέλλοντος. Ήρθε η ώρα όλα τα ενδιαφερόμενα μέρη να συνεργαστούν, να ηγηθούν με περιέργεια και να επανεξετάσουν τα όρια που κρατούν πίσω τους ναυτικούς του μέλλοντος.
Δημήτριος Ι. Σμέτης
Πλοίαρχος Γ΄ Τάξης Ε.Ν.
Οικονομολόγος
